«Ашыт» комплекслы профильле төбәк әһәмиятендәге дәүләт табигать заказнигы: 29 ел дәвамында үзәнлекне, кошларны һәм сирәк төрләрне саклыйбыз
Һәр яз саен Ашыт елгасы тугаенда, Үртәмкә койган урында 2000 нән артык каз — ак маңгайлы каз, ындыр казы һәм соры каз туктала. Шунда ук свиязь, кыр үрдәге, чүрәкәйләр һәм соры торна туплана. Бу очраклылык түгел: ел саен су ташу аркасында монда елдан ел ачык тугай – су кошлары өчен табигый төшү урыны саклана. Бу урынны саклап калу өчен, 29 ел элек, 1997 елда, Әтнә районының үзәк өлешендә төбәк әһәмиятендәге комплекслы профильле «Ашыт» дәүләт табигать заказнигы булдырыды. Биредә барлыгы 100 дән артык кош төре бар, шуларның 12 се Татарстан Республикасының Кызыл китабына кертелгән, алар арасында ысылдавык аккош, зур күлбога, кулик-саескан һәм саз ябалагы да бар.
Тугайлыкта үсә торган үсемлекләр – күрәнчә-кыяклы төрле үләннәр, түбәнге өлеше исә һава-су үсемлекләре белән капланган. Тугайлык күлләрендә ТР Кызыл китабына кертелгән ап-ак төнбоек очрый. Елганың уң яры буенда имән-юкә-усак урманы үсә. Күбәләкләрнең 14 төре билгеләнгән. 29 ел эчендә «Ашыт» кошлар һәм сирәк очрый торган үсемлекләр һәм бөҗәкләрнең язгы туплану урыны буларак үзенең кыйммәтен раслады. Заказник табигате үзенә карата сакчыл караш таләп итә.