ЯҢАЛЫКЛАР

Безнең сайтыбызда “ Аучылар өчен сораунамә” бүлеге барлыкка килүе турында исегезгә төшереп китәбез. Сезнең, Татарстан республикасы территориясендә хайваннар дөньясы объектларын саклау һәм файдалану өлкәсендә булган мәсьәләләр турында фикерегез (теләк буенча аноним рәвештә), аларны чишәргә булышачак. Үзегезнең теләкләрегезне һәм тәкъдимнәрегезне ojm@tatar.ru электрон адресына җибәрегез.

Татарстан республикасының хайваннар дөньясы объектларын саклау һәм файдалану Идарәсе хәбәр итә: бүген, 2015 елның 18 июнь көнендә уздырылган аукцион нәтиҗәсендә ҖЧҖ “Беляк” белән аучылык хуҗалыгы килешүе төзелде.

Аукционга куелган җирләр Татарстан Республикасында Бавлы районында урнашкан һәм  һәркем керә торган җирләр дәрәҗәсеннән беркетелгән җирләр дәрәҗәсенә түбәндәге чикләрдә күчте.

төньяк – Потапово-Тумбарла  авылларыныж көньяк – көнчыгыш ягында урнашкан  машина юллары чатыннан (координат ноктасы 54°21'07" N, 53°11'28" E) машина юлы буенча көнчыгыш якка Бавлы шәһәренә таба машина юллары чатына кадәр (координат ноктасы 54°22'08" N, 53°14'01" E), аннары машина юлы буенча 54°22'07" N, 53°14'03" E; 54°21'53" N, 53°14'01" E; 54°21'40" N, 53°14'14" E; 54°21'19" N, 53°15'20" E; 54°21'19" N, 53°15'27" E; 54°21'35" N, 53°16'58" E; 54°22'08" N, 53°17'46" E координат нокталары аша көнчыгышка таба машина юллары чатына кадәр (координат ноктасы 54°22'26" N, 53°17'50" E);

көнчыгыш – машина юллары чатыннан (координат ноктасы 54°22'26" N, 53°17'50" E) машина юлы буенча   54°22'16" N, 53°18'12" E; 54°22'05" N, 53°18'13" E; 54°22'01" N, 53°18'23" E   координат нокталары аша көньякка таба, аннары  урман кырыеннан 54°21'48" N, 53°18'37" E; 54°21'30" N, 53°18'06" E; 54°21'24" N, 53°18'06" E; 54°21'11" N, 53°18'22" E; 54°20'57" N, 53°18'26" E; 54°20'44" N, 53°19'00" E; 54°20'51" N, 53°19'21" E; 54°20'46" N, 53°20'09" E; 54°20'50" N, 53°20'25" E; 54°20'41" N, 53°20'09" E; 54°20'39" N, 53°20'24" E; 54°20'23" N, 53°20'24" E; 54°20'34" N, 53°20'34" E; 54°20'20" N, 53°20'38" E; 54°20'17" N, 53°20'22" E; 54°20'25" N, 53°19'57" E; 54°20'21" N, 53°19'25" E; 54°20'22" N, 53°18'43" E; 54°20'24" N, 53°18'31" E; 54°20'12" N, 53°18'36" E; 54°19'59" N, 53°18'25" E; 54°20'09" N, 53°17'47" E; 54°20'24" N, 53°17'57" E; 54°20'32" N, 53°17'46" E; 54°20'15" N, 53°17'33" E; 54°19'51" N, 53°17'38" E; 54°19'52" N, 53°17'04" E; 54°20'20" N, 53°16'56" E; 54°20'38" N, 53°16'33" E; 54°20'43" N, 53°16'41" E; 54°20'41" N, 53°17'02" E;  54°20'36" N, 53°17'13" E; 54°20'54" N, 53°17'02" E; 54°20'43" N, 53°16'27" E; 54°20'58" N, 53°16'11" E; 54°21'09" N, 53°15'46" E координат нокталары аша машина юлына кадәр ( координат ноктасы 54°21'08" N, 53°15'44" E), аннары машина юлы буйлап көньякка таба Татар тумбарласы авылына кадәр (координат ноктасы 54°19'17" N, 53°16'55" E), аннан соң авылның төньяк, көнбатыш һәм көньяк чигеннән Шарай авылына алып бара торган авыл юлына кадәр (координат ноктасы 54°18'38" N, 53°16'49" E) һәм аннан соң шул юл буенча 54°18'33" N, 53°16'44" E; 54°18'14" N, 53°16'57" E; 54°17'57" N, 53°17'09" E; 54°17'46" N, 53°17'21" E; 54°17'24" N, 53°17'20" E координат нокталары аша Репьёвка елгасына кадәр (координат ноктасы 54°17'10" N, 53°17'33" E), аннары елга агымы буенча  аның Тумбарлинка елгасына кушылган урынына кадәр, аннары Тумбарлинка елгасының агымы буенча Исенгапово авылына кадәр, аннары Исенгапово авылының көньяк чиге буйлап  Р239 машина юлына кадәр (координат ноктасы 54°19'30" N, 53°23'13" E), аннары Р239 машина юлы буенча Покровский Урустамак авылы борылышына кадәр, аннары шул юл буенча Покровский Урустамак авылына кадәр, аннан соң Покровский Урустамак авылын һәм Покровский бистәсен төньяктан уратып машина юлына кадәр (координат ноктасы 54°15'29" N, 53°20'22" E), аннары шул юл буенча көнбатышка таба Ваешур авылы янындагы юл чатына кадәр (координат ноктасы 54°15'20" N, 53°19'27" E), аннан соң  шул юл буенча 54°15'16" N, 53°19'20" E; 54°15'08" N, 53°19'16" E; 54°15'00" N, 53°19'09" E; 54°14'50" N, 53°18'56" E; 54°14'42" N, 53°18'45" E; 54°14'30" N, 53°18'36" E координат нокталары аша урманга кадәр (координат ноктасы 54°14'11" N, 53°18'15" E), аннары урман кырыеннан, аны төньяк, көнчыгыш һәм көньяк яклардан уратып  көнчыгышка таба Булак елгасына кадәр(координат ноктасы 54°11'42" N, 53°19'40" E), аннан соң  елга агымына каршы  аның тамагына кадәр (координат ноктасы 54°12'50" N, 53°19'09" E);

көньяк – Булак елгасы тамагыннан (координат ноктасы 54°12'50" N, 53°19'09" E) көнбатышка таба кыр юлына кадәр  (координат ноктасы 54°12'47" N, 53°19'02" E),  аннар шул юл буенча 54°12'39" N, 53°18'48" E; 54°12'39" N, 53°18'39" E; 54°12'29" N, 53°18'37" E; 54°12'17" N, 53°18'34" E; 54°12'10" N, 53°18'42" E; 54°12'00" N, 53°18'41" E; 54°11'57" N, 53°18'33" E; 54°11'39" N, 53°18'40" E; 54°11'39" N, 53°18'46" E; 54°11'33" N, 53°18'53" E; 54°11'28" N, 53°18'54" E; 54°11'16" N, 53°18'56" E; 54°11'03" N, 53°18'39" E; 54°10'57" N, 53°18'36" E; 54°10'49" N, 53°18'23" E координат нокталары аша көньякка таба Измайлово авылына кадәр (координат ноктасы 54°10'34" N, 53°18'17" E), аннары Измайлово авылның төньяк, көнчыгыш һәм көньяк чиге буенча көнбатышка таба  машина юлына кадәр (координат ноктасы 54°10'23" N, 53°18'12" E), аннары шул юл буенча  машина юлына кадәр (координат 54°10'11" N, 53°17'47" E) ноктасы һәм аннары Поповка авылына кадәр (координат ноктасы 54°11'13" N, 53°14'45" E), аннары Поповка авылын төньяк һәм көнбатыш яктан уратып машина юлына кадәр (координат ноктасы 54°11'03" N, 53°13'52" E);

көнбатыш – Поповка авылыннан чыккан юлдан (координат ноктасы 54°11'03" N, 53°13'52" E) шул юл буенча Алексеевка һәм Удмус авылларын көнбатыш яктан уратып төньякка таба  Потапово-Тумбарла авылының  көньяк – көнбатыш өлешендә урнашкан машина юллары чатына кадәр                       ( координат ноктасы 54°21'07" N, 53°11'28" E).

Татарстан республикасының хайваннар дөньясы объектларын саклау һәм файдалану Идарәсе хәбәр итә: балыкларның табигый үрчүенә яхшы шартлар  тудыру, аларны саклау һәм рациональ куллану  максаты белән, “ Хайваннар дөньясы турында” Федераль Канунның 5,6,6.1. маддәләре белән,  “ Балыкчылык һәм биологик су байлыкларын саклау турында”гы  Федераль Канунның 43.1 маддәсе белән, ә шулай ук 10.06.2015 елдан № 453 “ Идел-Каспий балык хуҗалыгы бассейнында балыкчылык кагыйдәләрен раслау турында”гы  Авыл хуҗалыгы министрлыгы Боерыгы белән эш итеп, Куйбышев һәм Түбән Кама сусаклагычларында һәм аларның  бассейннарында  2015 елның 25 апреленнән 10 июненә кадәр "Уылдык  чәчү-2015" исемле комплекслы өлгер- профилактик операция уздырылды.

Бу операцияне уздыру вакытында , тикшерүче әгъзалар белән, 2015 елның 25 апреленнән 10 июненә кадәр Татарстан республикасында 1056 зат административ җаваплылыкка тарттырылды, браконьерлык очраклары буенча  33 җинаять эше ачылды, 2907 тоту кораллары ( ятьмәләр) тартып алынды,  ТР буенча Эчке эшләр министрлыгының махсус авиатөркеме белән территорияне очып чыгулар оештырылды.

 Идарәнең ,биологик су байлыкларын  саклауга һәм рациональ куллануга,  балык тотуга лицензияләре булган, юридик затларны һәм шәхси эшмәкәрләрнең эшчәнлеген тикшерүне тәэмин итүгә, ә шулай ук   браконьерлык очракларын тыюга юнәлтелгән эшчәнлеге дәвам итәчәк.

Татарстан республикасының хайваннар дөньясы объектларын саклау һәм файдалану Идарәсе ике сезон буена Яшел Үзән районында алтай маралын һәм себер кыр кәҗәсен ярым ирекле шартларда үрчетү программасын тормышка ашыра.

Программаның максаты – Татарстан Республикасының аучылык фаунасын баету. Хәзерге көнгә  бу төр белән кирәкле дәрәҗәдә эшләү  тәҗрибәсе тупланды, аны үрчетү һәм үстерү үзләштерелде, 17 гектар мәйданлы яңа вольер төзелде. Хайваннарның гомуми саны 100 башка кадәр җитте һәм көн саен яңа туган боланнар белән тулылана. Программаның икенче этабы  - хайваннарны иреккә чыгару һәм селекциядә куллану.

Татарстан Республикасы территориясе мараллар өчен яраклылыгын алдан тикшерү ( ау белгече Р.Х. Сафин белән уздырылды) , ул төр өчен  республиканың экосистемасы гомуми уңай яктан бәяли. Аннан башка тәҗрибә тупларга һәм төрне чыгару методикасын эшкәртергә кирәк. Аның өчен селекция яраксызын - бала тапмаган ана һәм стандарт булмаган  мөгезле ата боланнарны куллану  планлаштырыла.

Идарә бу юнәлештә актив эшли һәм якын вакытта  республика халкы урманнарда, дөньяда иң гүзәл хайванның берсен – затлы боланны очрата алыр.

Татарстан республикасының хайваннар дөньясы объектларын саклау һәм файдалану Идарәсе хәбәр итә: Россия Федерациясе Экология һәм табигый байлыклар министрлыгының 29.08.2014 елдан № 379 “аучылык байлыкларын табу өчен  рөхсәтнамәләрне  рәсмиләштерү һәм бирү  тәртибен,  андый рөхсәтнамәләрне алу өчен гаризаны бирү тәртибен һәм тояклыларны, аюларны, кыйммәтле мехлыларны, кошларны  табуга рөхсәтнамә бланкларының формасын  раслау турында”гы боерыгы белән тәңгәл килеп, 2015 елның 17 июненнән аучылык байлыкларын табуга яңа рөхсәтнамә формалары кертелә.

Татарстан республикасының хайваннар дөньясы объектларын саклау һәм файдалану Идарәсе хәбәр итә: бүген, 2015 елның 11 июнь көнендә уздырылган аукцион нәтиҗәсендә ААҖ “Аэросервис” белән аучылык хуҗалыгы килешүе төзелде.

ААҖ “Аэросервис”ка бирелгән  җирләр Мамадыш  районында урнашкан һәм  һәркем керә торган җирләр дәрәҗәсеннән беркетелгән җирләр дәрәҗәсенә түбәндәге чикләрдә күчте.

төньяк: Абдинск бүлемтекле урманчылыгының ГКУ “Кзыл- Юлдуз урманчылыгы”ндагы №5 кварталның  төньяк-көнбатыш почмагыннан алып, Абдинск бүлемтекле урманчылыгының ГКУ “Кзыл- Юлдуз урманчылыгы”ндагы №№ 5, 6, 7 квартал кырыйлары буенча көнчыгышка таба (Татарстан республикасының Мамадыш һәм Кукмара районнарының уртак чиге буенча), аннары Абдинск бүлемтекле урманчылыгының ГКУ “Кзыл- Юлдуз урманчылыгы”ндагы №№ 7, 11 кварталның көнчыгыш кырыйлары буенча 55°54'00" N, 50°51'06" E координат ноктасына кадәр, аннары  шул районнарның көнчыгыш чиге буенча 55°54'23" N, 50°53'31" E координат ноктасына кадәр( районнарның чиге машина юлына чыга торган нокта), һәм аннан соң  шул машина юлы буенча Чаксы авылына кадәр, аннары Чаксы авылын көньяк-көнбатыш яктан  уратып Тавели авылына бара торган машина юлына кадәр һәм аннары ул  юл буенча Тавели авылына кадәр ( координат ноктасы 55°52'01" N, 50°59'10" E);

көнчыгыш: Тавели авылының төньяк-көнбатыш ягындагы юлдан алып( координат ноктасы 55°52'01" N, 50°59'10" E) көньякка таба, Тавели авылын көнбатыш яктан  уратып  авылның көньяк яктагы машина юлына кадәр (координат ноктасы 55°51'26" N, 50°59'21" E), аннан соң шул юл буенча көньякка таба Ишкеево авылына кадәр, аннары Ишкеево авылын  машина юлының көнбатыш боҗрасы буенча уратып  һәм Ишкеево авылының  көнбатыш ягыннан авылның көньяк – көнбатыш ягына кадәр ( координат ноктасы 55°49'20" N, 50°57'06" E), аннары машина юлы буенча көньякка таба аның Абдинск бүлемтекле урманчылыгының ГКУ “Кзыл- Юлдуз урманчылыгы”ндагы 61 квартал белән кисешкән чатка кадәр һәм аннары №№ 61, 67 квартал кырыйлары буйлап № 67 кварталның көньяк – көнчыгыш почмагына кадәр;

көньяк: Абдинск бүлемтекле урманчылыгының ГКУ “Кзыл- Юлдуз урманчылыгы”ндагы № 67 кварталның көньяк – көнчыгыш почмагыннан алып №№ 67, 66, 65, 64 квартал кырыйлары буйлап көнбатышка таба  Шеморбаш аучылык хуҗалыгының ГКУ “ Кама урманчылыгы”ндагы  № 41 кварталның төньяк – көнчыгыш почмагына кадәр, аннары “ Кама урманчылыгы”ндагы  № 41 кварталның кырые буйлап Шеморбаш аучылык хуҗалыгының  ГКУ “ Кама урманчылыгы”ндагы №№ 41 һәм 42  кварталлар арасындагы ызанга кадәр, аннары шул ызан буйлап урман кырыена кадәр ( координат ноктасы 55°46'13" N, 50°49'17" E) һәм аннары 55°46'19" N, 50°48'56" E; 55°46'26" N, 50°48'28" E; 55°46'25" N, 50°48'06" E; 55°46'25" N, 50°47'40" координат нокталары аша Зур Арташ авылының  көнбатыш ягына кадәр ( координат ноктасы 55°46'27" N, 50°47'32" E);

Юлларга һаман ешрак зур кыргый хайваннар – пошилар чыга. Машина тәгәрмәче астында хайваннар гына халәк булмый, машинада утыручы кешеләр дә яраланалар. Билгеле, пошилар җәйге эссене авыр кичерәләр,шуңа күрә сулыклар эзләп еш кына еракка күченәләр.

Кайбер тикшеренүчеләр хайваннарның “кешеле” урыннарда килеп чыгуын, таналарның яшьләрдән аерылып һәм узган елгы бозауларыннан качып, бозауларга җыенулары белән бәйлиләр. Шуңа күрә  яшьлек пошилар,  буш урыннар эзләп, урман буенча тәртипсез күчеп йөрергә мәҗбүр булалар. Үз чиратында пошилар тавышкаа тиз ияләнәләр һәм  тимер юлларны һәм машина юлларын курыкмыйча чыгалар.Поши ,кигәвеннәр һәм бөгәлчәннәр белән куылып, еш кына  алардан ачык кырларга кереп котыла, ә кайбер вакытта  кеше яшәгән урыннарга да килеп чыга.

Моның барысы бергә  юл вакыйгаларының  шундый кайгылы статистикасын бирә, ә аларның  нәтиҗәләре гел җитди була. Зур пошиның уртача авырлыгы 350 – 400 кг, буе 2 метрга якын. Бара торган машинаның андый зурлыктагы объект белән бәрелешүе хайванның һәлак булуы яки яралануы белән тәмамлана, ә яралану  кыргый табигатьтә  һәлак булуга тиң. Машина йөртүчеләргә һәм аның пассажирларына андый очрашулар  яраланулар белән тәмамлана, ә аерым очракта  кешеләр һәлак булырга да мөмкин. Еш кына машинага “ясап булмый” торган дәрәҗәгә хәтле зыян тияргә мөмкин.

Кызганычка каршы, юл эшчеләре , урман аша үтә торган юллардагы, хәвефле урыннарны койма белән тотып алмыйлар, шуңа күрә  ул пошиларның нигезсез һәлак булуына китерә.

Татарстан республикасының хайваннар дөньясы объектларын саклау һәм файдалану Идарәсе машина йөртүчеләрне, аеруча урман аша үтә торган, юлларда һәм караңгы вакытта сак булырга, ә шулай ук юл билгеләренә игьтибарлы булырга өнди.

Бу авыр булмаган кагыйдәләрне саклау, кайгылы нәтиҗәләрне булдырмаска булышачак.

Татарстан республикасының хайваннар дөньясы объектларын саклау һәм файдалану Идарәсе хәбәр итә: 2015 елның 5 июнь көнендә уздырылган аукцион нәтиҗәсендә ҖЧҖ “Бакчасарай  аучылык хуҗалыгы” белән аучылык хуҗалыгы килешүе төзелде.

ҖЧҖ “Бакчасарай  аучылык хуҗалыгы”на бирелгән  җирләр, һәркем керә торган җирләр дәрәҗәсеннән беркетелгән җирләр дәрәҗәсенә түбәндәге чикләрдә күчте.

Төньяк : Тукай һәм Түбән Кама муниципаль районнарының уртак чиге Мартышка елгасы белән кисешкән ноктадан ( координат ноктасы 55°34'39" N, 51°59'52" E) елга агымы буенча55°34'04" N, 51°58'47" E координат ноктасына кадәр, аннары  шул районнарның уртак чиге буенча ( урман кырыеннан) 55°35'12" N, 52°04'15" E координат ноктасына кадәр, аннары  шул районнарның уртак чиге буенча 55°35'18" N, 52°03'22" E координат ноктасы аша 55°35'42" N, 52°03'26" E координат ноктасына кадәр (Тукай һәм Түбән Кама муниципаль районнарының уртак чиге Түбән кама – Яр Чаллы машина юлы белән кисешкән нокта). Аннары   Түбән кама – Яр Чаллы машина юлы буенча көнчыгышка таба Зәй шәһәренә бара торган юл  белән кисешкән чатка кадәр (координат ноктасы 55°34'42" N, 52°08'37" E) һәм аннары Яр Чаллыга бара торган юл буенча  Иске Ерыклы авылына бара торган  юл чатына кадәр (координат ноктасы 55°38'00" N, 52°12'59" E);

көнчыгыш:  Зәй-Чаллы машина юлы Иске Ерыклы авылына бара торган  юл белән кисешкән чаттан (координат ноктасы 55°38'00" N, 52°12'59" E) Иске Ерыклы авылына кадәр (координат ноктасы 55°37'27" N, 52°14'01" E) һәм аннары Иске Ерыклы авылының көньяк- көнчыгыш чиге буйлап 55°36'54" N, 52°15'16" E координат ноктасына кадәр ( машина юлы). Аннары шул машина юлы буенча көньяк- көнчыгыш юнәлештә Яр Чаллыга бара торган юл белән кисешкән ноктага кадәр(координат ноктасы55°35'36" N, 52°17'30" E), аннары шул юл буенча көньякка таба Бурдинка елгасына кадәр, аннары су агымы буенча 55°30'36" N, 52°16'41" E координат ноктасына кадәр, аннары  Бурды авылының көньяк чиге буенча машина юлына кадәр (координат ноктасы 55°30'33" N, 52°17'22" E) һәм аннары шул юл буенча көньяк юнәлештә 55°29'31" N, 52°17'24" E координат ноктасына кадәр (Тукай һәм Зәй муниципаль районнарының уртак чиге Яр Чаллыга бара торган юл белән кисешкән нокта);

көньяк : 55°29'31" N, 52°17'24" E координат ноктасыннан (Тукай һәм Зәй муниципаль районнарының уртак чиге Яр Чаллыга бара торган юл белән кисешкән нокта) Тукай һәм Зәй муниципаль районнарының уртак чиге буенча 55°30'02" N, 52°15'28" E; 55°30'05" N, 52°15'05" E; 55°30'06" N, 52°14'27" E; 55°30'14" N, 52°13'51" E координат нокталары аша көнбатышка таба 55°30'19" N, 52°13'13" E координат ноктасына кадәр ( урман кырые), аннары урман кырые буенча көнбатыш юнәлештә (Тукай һәм Зәй муниципаль районнарының уртак чиге буенча) 55°31'30" N, 52°09'21" E координат ноктасына кадәр, аннары туры сызык буенча (Тукай һәм Зәй муниципаль районнарының уртак чиге буенча) урман кырыена кадәр (координат ноктасы 55°31'54" N, 52°08'48" E), аннары урманның көньяк кырыеннан (Тукай һәм Зәй муниципаль районнарының уртак чиге буенча) 55°30'30" N, 52°03'51" E координат ноктасына кадәр, аннары Тукай һәм Зәй муниципаль районнарының административ уртак чиге буенча 55°30'24" N, 52°03'23" E координат ноктасына кадәр, аннары шул чик буенча 55°30'16" N, 52°03'15" E; 55°29'54" N, 52°03'17" E; 55°29'54" N, 52°02'53" E; 55°30'21" N, 52°02'11" E координат нокталары аша урман кырыена кадәр (координат ноктасы 55°30'30" N, 52°02'10" E), аннары  урман кырые буйлап (Тукай һәм Зәй муниципаль районнарының уртак чиге буенча) 55°30'57" N, 52°00'23" E коордиинат ноктасына кадәр, аннары Тукай һәм Зәй муниципаль районнарының уртак административ чиге буенча 55°30'51" N, 52°00'06" E; 55°30'52" N, 51°59'29" E; 55°31'01" N, 51°59'08" E; 55°31'02" N, 51°58'42" E; 55°30'47" N, 51°58'15" E координат нокталары аша көнбатышка таба  урман кырыена кадәр (координат ноктасы55°30'06" N, 51°57'02" E), аннары урман кырые буйлап (Тукай һәм Зәй муниципаль районнарының уртак административ чиге буенча) 55°30'45" N, 51°55'54" E координат ноктасына кадәр, аннары урман аша Тукай һәм Зәй муниципаль районнарының уртак административ чиге буенча 55°30'32" N, 51°55'47" E координат ноктасына кадәр, аннары көньяк юнәлештә(Тукай һәм Зәй муниципаль районнарының уртак административ чиге буенча) 55°29'31" N, 51°56'04" E координат ноктасына кадәр, аннары Тукай һәм Зәй муниципаль районнарының уртак административ чиге буйлап 55°29'24" N, 51°55'59" E координат ноктасы аша 55°29'24" N, 51°55'46" E координат ноктасына кадәр (Тукай,Зәй һәм Түбән Кама муниципаль районнарының административ чикләр үзәге);

5 июнь көнне Дөньякүләм тирә-як мохит көне  билгеләнә. Ул  1972 елда Төп ассамблея белән оештырылды.  Вакытны сайлау, ул көнне  кешене биләп алган тирәлек мәсьәләләре  буенча ООН Конференциясе ачылу белән нигезләнгән. (Стокгольм, 1972 ел).
Шулай  ук 5 июнь көнне үзләренең һөнәри бәйрәмнәрен Россия экологлары да билгели. Ул боерыкка РФ Президенты Владимир Путин 2007 елның 21 июнь  көнендә имза куйды. Беренче тапкыр Экологлар көне 2008 елда билгеләнде. Бу бәйрәмнең Россиядә барлыкка килүе барлык дәрәҗәдәге дәүләти тагигать саклау оешмаларының, башка экологик оешмаларның һәм табигатьне һәм тирә-якны саклауга өлеш керткән барлык кешеләрнең һөнәри эшчәнлекләренең мөһим булуын ассызыклап үтә.

Тирә-як мохитне саклау мәсьәләләре, милли иминлектә төп урын алып, илнең сәяси, икътисади һәм иҗтимагый тормышында төп сорауларның берсе булып тора. РФ Конституциясендә  гражданнарның  чиста тирә-як мохиткә хокуклары беркетелгән.